Historia walentynek

Potocznie walentynki łączone są z wyobrażeniem komercyjnego święta, które wymyślone zostało przez marketingowców w celu sprzedania jak najwięcej ilości czerwonych róż, kartek w kształcie serca i drogich czekoladek. Nic bardziej mylnego. Walentynki świętowano już w starożytności a prawdziwe walentynkowe szaleństwo ogarnęło średniowieczną Anglię i Francję.

Walentynki – pogańskie początki święta

Pomimo katolickiego patrona, początki święta zakochanych należy wiązać ze zwyczajami pochodzącymi z Cesarstwa Rzymskiego. Datę jego obchodzenia wyznaczyła przyroda, bowiem w połowie lutego miłość w Rzymie zaczynały świętować ptaki. To wtedy rozpoczynały swoje zaloty i łączenie się w pary, co Rzymianie z kolei uznali za symboliczne przebudzenie się natury z zimowego snu. A dzień 15 lutego wyznaczyli  jako datę święta zwanego luperkaliami. Był to festyn ku czci boga płodności – Faunusa Lupercusa. W dzień poprzedzający święto organizowana była wielka loteria: imiona dziewcząt zapisywano na skrawkach papieru, z których następnie losowali chłopcy. Wylosowane dziewczęta stawały się ich partnerkami na czas święta, a czasami na całe życie…

Chrześcijańskie przejęcie święta

Kiedy w IV w. chrześcijaństwo stało się religią panującą w Rzymie, pogańskie święta zaczęto zastępować chrześcijańskimi. Luperkalia były świętem bardzo popularnym i utrzymały się do końca V w. W 496 r. zostały zniesione przez papieża Gelazego I, który zastąpił je najbliższym liturgicznym świętem męczennika Walentego. Dopiero później okazało się, że wybór ten w dużym stopniu przyczynił się do utrzymania starożytnych zwyczajów i stworzenia prawdziwego święta zakochanych.

Kim był święty Walenty?

Zgodnie z tradycją chrześcijańską święty Walenty miał być duchownym, który sprzeciwił się zakazowi cesarza Klaudiusza Gockiego i został skazany na śmierć. Dlaczego to on właśnie jest patronem zakochanych? W owych czasach Rzym był uwikłany w krwawe wojny a mężczyźni odmawiali wstępowania do wojska. Cesarz uznał, że powodem ich postępowania była niechęć do opuszczenia swoich żon. Dlatego wydał zakaz udzielania ślubów młodym mężczyznom. Jednakże kapłan Walenty pomagał zakochanym parom, na czym został przyłapany. Według legendy przed śmiercią miał wysłać z więzienia do swojej ukochanej pożegnalny list w kształcie serca, na którym podpisał się „Od Twojego Walentego”. Jego śmierć miała przypadać na 14 lutego 269 lub 270 roku.

Walentynki w średniowieczu

Święto Zakochanych w południowej i zachodniej Europie obchodzone jest już od średniowiecza. Wtedy to zaczęto interesować się żywotami świętych i przypomniano sobie także dzieje świętego Walentego. Najszybciej święto to rozpowszechniło się w Anglii i Francji. Natomiast Europa północna i wschodnia, zaczęła świętować walentynki znacznie później.

Według niektórych badaczy literatury pierwszą wzmiankę o tym święcie zawiera poemat z 1382 roku „Poemat Ptasi” (The Parliament of Fowles), autorstwa Geoffrey’a Chaucer’a.

For this was on seynt Volantynys day
Whan euery bryd comyth there to chese his make.

O walentynkach wspomina również na początku XV wieku Karol Orleański:

Je suis desja d’amour tanné
Ma tres doulce Valentinée…
(Karol Orleański, Rondo VI, wersy 1-2)

A także William Szekspir w Hamlecie:

Ofelia:
Nie mówmy już o tym,
ale jak się was pytać będą,
co to znaczy, to powiedzcie:
Dzień dobry, dziś święty Walenty.
Dopiero co świtać poczyna;
Młodzieniec snem leży ujęty,
A hoża doń puka dziewczyna.
Poskoczył kochanek, wdział szaty,
Drzwi rozwarł przed swoją jedyną
I weszła dziewczyna do chaty,
Lecz z chaty nie wyszła dziewczyną.
(Hamlet, Akt IV Scena 5; tłumaczenie Józef Paszkowski)

Walentynki w Polsce

W Polsce walentynki nie mają długiej tradycji. Święto obchodzone jest w naszym kraju dopiero od lat 90tych XX wieku. Zostało zapożyczone z kultury francuskiej i anglosaskiej wraz z kultem świętego Walentego z Bawarii i Tyrolu.

Prezenty walentynkowe – nasze propozycje:




Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s